ÇİZGİLERİN KAYBOLMASI

Çizgileri yer yer kaybolmuş, silikleşmiş bir gömleğe bakıldığında çamaşır suyu gibi ağartıcıdan kaynaklanmış olduğu düşünülür. Oysa beyazlayan yerler dikkatlice incelenirse çizgileri oluşturan renkli ipliklerin eksik olduğu görülür. Gömleğin ana rengi olan beyaz iplikler boyanmadan bırakılmış gibidir. Aslında bu problem kullanılan boyalardan kaynaklanır. Parlak renkli çizgili gömleklerin çoğunda kullanılan boyalar reaksiyon veren boyalardır. Bazılarında sülfür bile kullanılmış olabilir. Bu boyalarla boyanan kumaşlar, ticari çamaşırhanelerde yapılan yıkamaya birkaç kereden fazla dayanamazlar. Asit özelliği fazla olan deterjanlarla yapılan yıkamaların, boyanmış ipliklere zarar verdiği ve boyalarda bozulmaya neden olduğu araştırmalarla kanıtlanmıştır. Yıkamada pH derecesi 6.5-7.0 arasında olan deterjanlar kullanılarak yapılan testlerin sonuçları bu hasarların ortadan kalktığını göstermiştir.

OMUZ DİKİŞLERİNDE RENK SOLMASI

Bazı buruşmaz pamuk/polyester gömleklerin üretimi sırasında kol dikişlerinin içine yapıştırıcı benzeri, kumaşı sertleştirici ve düz durmasını sağlayacak maddeler konulur. Bu maddeler dikişlerin büzülmesini önlemek için kullanılır. Ancak bu tip malzemeler yıprandıklarında ısıyla yumuşar ve dikişlerde yer yer leke ve sertlikler oluşmasına yol açarlar. Lekeler beyaz gömleklerde sarı, renkli gömleklerde ise gölge ya da daha koyu bir renk olarak ortaya çıkar. Bu hasarlar, gömlek üç kez veya daha fazla yıkandığında belirginleşmeye başlar. Gömleğin üretiminde bu maddelerin kullanılıp kullanılmadığı yıkamadan önce anlaşılmaz, dolayısıyla oluşacak hasarı engellemek mümkün değildir. Bu tip hasar yalnızca pamuk/polyester kırışmaz gömleklerde ortaya çıkmasına rağmen, temizleme talimatlarında kırışmaz ibaresi yer almaz. Güçlü buhar veren pres ütüler yerine el ütüleri kullanıldığında bu hasarın azaldığı görülmüştür. Bu işlem yorucu ve maliyeti olmasından dolayı çamaşırhane işletmecileri için uygun değildir.

TER VE TERLEME ÖNLEYİCİLER

Gömlek tarafından emilen ve bir süre gömlekte kalan ter leke halini alır, kumaşa zarar verir. Terin zayıflattığı bölgeler yıkama esnasında kolayca zarar görecek şekilde hassaslaşır. Terleme önleyici deodorantlar ve kremlerde bulunan alüminyum kloridler, kumaşlara zarar verir, giysilerin kol altına ve çevresine denk gelen kısımları zayıflar. Terleme önleyici deodorantlar kullanıldığında vücut iyice kuruduktan sonra giysilerin giyilmesi ve her kullanımdan sonra giysinin temizlenmesi giysinin göreceği zararı en aza indirecektir.

BOZULAN TELALAR

Yıkandığında yakada kullanılan telanın çekmesi, gömlek yakalarının büzülmesine ve kumaşın toplanmasına neden olur. Üretici gömleğin kumaşına uygun bir tela seçmelidir. Fazla yapıştırıcı kullanılmışsa, yapıştırıcı ütüleme sırasında yumuşar, yaka ve manşetlerin kumaşına çıkar. Bu sorun üreticinin doğru yapıştırıcı seçmesi ve kullanmasıyla önlenebilir.

Kullanılan bazı telalar klorlu ağartıcılara ters tepki verir. Bu tip kumaşlarda klor bazlı ağartıcıların kullanılması sarılaşmaya neden olur. Çamaşırhaneler çoğunlukla klor içermeyen oksijen bazlı ağartıcılar kullanırlar.

DÜĞMELER

Sık karşılaşılan sorunlardan biri de pres ütüde ütülenmesi sırasında gölek düğmelerinin kırılmasıdır. Presin yüzeyi hiç aşınmamış, mükemmel bir durumda olsa bile bu sorunun önüne geçmek mümkün değildir. Sorunun temel nedeni düğmenin yapısı ve gömleğe tutturuluş biçimidir. Gömlek düğmeleri genelde polyester reçinesinden yapılır. Düğmenin sağlamlığı reçine içinde bulunan polyester miktarına bağlıdır.

Düğmelerin kalitesi aşağıdaki kriterlere uygun olup olmamalarıyla anlaşılabilir: Renk, görsellik, çizik veya çatlaklar, boyutların birbiriyle uyumlu olması vb. Bazı üreticiler maliyeti düşürmek için kalitesiz düğme kullanma yoluna gidebilir; bu, normalden daha fazla düğme kırılmasına yol açacaktır.

SOLAN BOYALAR

Temizleme talimatlarıyla ilgili yasalara göre, elbiselerde kullanılan tüm malzemeler, talimatta tavsiye edilen temizleme yöntemine dayanıklı olmalıdır. Karışık renkli bir gömlekte kullanılan boyalar, suya dayanıklı değilse yıkama sırasında akar ve etrafına bulaşır.

SEPET ÖRGÜLÜ KUMAŞLARDAKİ DELİK VE YIRTILMALAR

Sepet örgülü kumaşlar dokunurken biri ince biri kalın iki tip iplik kullanılır. Bu yöntem ile kendinden desenli iki ya da tek renk gömlekler üretilir. Fakat farklı kalınlıkta iplikler kullanılması dengesiz bir yapı oluşmasına yol açar. İnce iplikler zamanla kırılır ve aşınmalar oluşmaya başlar, küçük, toplu iğne başı büyüklüğünde delikler meydana gelir. Daha fazla bükülerek dayanıklılığı arttırılmış iplikler kullanılarak bu sorun önlenebilir, gömleğin ömrü uzatılabilir. Burada görev üreticiye düşer.

İpekle reaksiyona geçerek ipliği zayıflatacak boyalarla boyanmış giysilerde, giysi uygun şekilde yıkanmadığında veya giyim ömrünü tamamladığında kopmalar daha belirgin olur.

Gömleğin üretimi sırasında suda eriyen boyalar kullanılmışsa yıkama sırasında renk açılması görülür. Renk açılması sadece ilk yıkamada meydana gelebileceği gibi her yıkamada artarak devam edebilir. Bu durumda solma daha yavaş olacak ve ancak birkaç yıkama sonra fark edilebilir hale gelecektir.

ÇEKME

Üreticiler kumaşı ön çekme işlemine tabi tutarak normal %2'lik çekme yüzdesini karşılarlar ve ilerisi için de bir çekme payı verirler. Bu yüzden çoğu gömlek çekmeye karşı dayanıklıdır. İlk yıkamada belli bir çekme olması doğaldır ve bu pek şikayet konusu olmaz. Ancak kumaş üretilirken kullanılan kimyasal maddeler doğru oranda kullanılmamışsa daha ciddi çekmeler meydana gelir.

Gömleğin çekip çekmediği yaka ve kol uzunluğu ölçülerek kolayca anlaşılabilir. Yakanın etrafını yaka düğmesinin merkezinden iliğin sonuna kadar ölçün. Yakanın arka ortasından başlayıp omuz dikişini takip ederek omuz boyunu ve omuzla kolun bağlantı noktasından manşet ucuna kadar olan kol boyunu ölçün. Bu ölçüleri orijinalleriyle karşılaştırarak gömlekte çekme olup olmadığını anlayabilirsiniz.

GİYSİNİZİN ÖMRÜ

Giyme sıklığına göre bir gömleğin ömrünü tespit etmek zordur. Her giyildiğinde yıkandığı ve her yıkamanın gömleğin kumaşına ortalama bir zarar verdiği düşünülürse yıkama sıklığı daha doğru bir ölçüm metodudur. Ortalama kalitede bir gömleğin kullanım süresi 35-50 yıkama arasındadır. Bu kullanım ömrü, kumaşın cinsi, iplik içeriği ve kullanım sırasında gömleğin maruz kaldığı sürtünme ve aşınma oranına göre değişir.